ĐIỂM MỚI NGHỊ ĐỊNH 253/2026/NĐ- CP HƯỚNG DẪN THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN
Ngày 30/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 253/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức thực hiện Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025. Nghị định hướng dẫn cụ thể nhiều nội dung quan trọng như xác định cá nhân cư trú, thu nhập chịu thuế và được miễn thuế, căn cứ tính thuế, giảm trừ gia cảnh, khấu trừ, khai thuế, quyết toán và hoàn thuế,. Bài viết dưới đây tổng hợp những điểm mới nổi bật của Nghị định 253/2026/NĐ-CP để người nộp thuế, doanh nghiệp và tổ chức chi trả thu nhập dễ dàng theo dõi và áp dụng đúng quy định.
File: 253-2026-nd-cp-30062026-signedbanchuan-1786111769.pdf
1. Tăng mức giảm trừ, thu nhập trên khoảng 28,6 triệu đồng/tháng mới phát sinh thuế TNCN
Một trong những điểm đáng chú ý tại Nghị định 253/2026/NĐ-CP là hướng dẫn cụ thể việc áp dụng các khoản giảm trừ khi tính thuế thu nhập cá nhân theo Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025.
Theo đó, từ 01/7/2026, người nộp thuế được giảm trừ thêm đối với các khoản chi:
- Chi khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước thuộc danh mục bảo hiểm y tế chi trả: tối đa 23 triệu đồng/năm.
- Chi giáo dục - đào tạo tại cơ sở giáo dục trong nước: tối đa 24 triệu đồng/năm, bao gồm học phí từ bậc mầm non đến đại học, giáo dục nghề nghiệp và các khóa đào tạo kỹ năng chuyên môn theo quy định.
Bên cạnh đó, theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15, mức giảm trừ gia cảnh từ năm 2026 được nâng lên:
- 15,5 triệu đồng/tháng (186 triệu đồng/năm) đối với người nộp thuế.
- 6,2 triệu đồng/tháng đối với mỗi người phụ thuộc.
Như vậy, người nộp thuế có 01 người phụ thuộc có thể được giảm trừ khoảng 307,4 triệu đồng/năm (chưa bao gồm các khoản bảo hiểm bắt buộc và đóng góp từ thiện).
Sau khi tính thêm các khoản bảo hiểm bắt buộc theo quy định, cá nhân có thu nhập khoảng 28,6 triệu đồng/tháng trở xuống sẽ chưa phát sinh thuế thu nhập cá nhân. Chỉ khi thu nhập vượt ngưỡng này mới bắt đầu phải nộp thuế theo bậc 1 của biểu thuế lũy tiến từng phần.
2. Tiền ăn giữa ca, ăn trưa dưới 1,2 triệu đồng không chịu thuế
Trước đây, theo quy định tại Nghị định 65/2013/NĐ-CP và hướng dẫn tại Thông tư 26/2016/TT-BLĐTBXH, mức khống chế tiền ăn giữa ca tối đa là 730.000 đồng/người/tháng. Tuy nhiên, quy định này đã bị bãi bỏ theo Thông tư 03/2025/TT-BNV.
Từ ngày 01/7/2026, theo Điều 8 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, trường hợp người sử dụng lao động chi tiền ăn giữa ca, ăn trưa cho người lao động, thì chỉ phần chi vượt quá 1,2 triệu đồng/người lao động/tháng mới phải tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân.
Nếu bữa ăn được tổ chức dưới các hình thức như trực tiếp nấu ăn, mua suất ăn hoặc cấp phiếu ăn, thì khoản lợi ích này không tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân của người lao động.
Như vậy, quy định mới đã nâng mức tiền ăn giữa ca lên 1,2 triệu đồng/người/tháng, tương ứng tăng khoảng 1,64 lần so với mức 730.000 đồng trước đây, nhằm phù hợp với biến động thu nhập và giá cả.
Đồng thời, nguyên tắc không tính thuế đối với trường hợp tổ chức bữa ăn giữa ca vẫn được giữ nguyên.
3. Bổ sung thêm đối tượng được tính giảm trừ gia cảnh
Nghị định 253/2026/NĐ-CP đã hướng dẫn chi tiết đối tượng được tính là người phụ thuộc để giảm trừ gia cảnh theo Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025, đồng thời bổ sung thêm một số trường hợp so với quy định trước đây.
Theo Khoản 2, Điều 47, Nghị định 253/2026/NĐ-CP, người phụ thuộc bao gồm:
- Con dưới 18 tuổi (con đẻ, con nuôi theo quy định của pháp luật, con riêng của vợ hoặc chồng).
- Con từ đủ 18 tuổi trở lên là người mất năng lực hành vi dân sự, người khuyết tật hoặc người không có khả năng lao động.
- Con đang theo học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, học nghề hoặc học phổ thông (kể cả thời gian chờ kết quả thi từ tháng 6 đến tháng 9 năm lớp 12), không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm không vượt mức do Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định.
- Vợ hoặc chồng; cha, mẹ; cha dượng, mẹ kế; cha mẹ nuôi; cha mẹ vợ hoặc cha mẹ chồng của người nộp thuế.
- Các cá nhân khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế trực tiếp nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật như anh, chị, em ruột; ông, bà; cô, dì, chú, bác, cậu ruột; cháu ruột...
Đáng chú ý, so với Nghị định 65/2013/NĐ-CP, quy định mới đã mở rộng đối tượng con từ đủ 18 tuổi trở lên được tính giảm trừ gia cảnh. Trước đây chỉ áp dụng đối với con bị khuyết tật không có khả năng lao động, thì nay bổ sung thêm hai trường hợp là người mất năng lực hành vi dân sự và người không có khả năng lao động, góp phần bảo đảm quyền lợi cho người nộp thuế có trách nhiệm nuôi dưỡng các đối tượng này.
4. Lợi ích từ nhà ở do người sử dụng lao động xây dựng thì không tính thuế, không phân biệt địa bàn
Đối với khoản tiền nhà ở, điện, nước và các dịch vụ kèm theo (nếu có) mà người sử dụng lao động chi trả cho người lao động, điểm h khoản 2 Điều 8 Nghị định 253 nêu rõ:
Trường hợp người lao động được hưởng lợi ích từ nhà ở do người sử dụng lao động xây cho người lao động đang làm việc tại đơn vị thì không tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân của người lao động đối với khoản lợi ích này, bao gồm cả tiền điện, nước và các dịch vụ kèm theo (nếu có).
Trong khi trước đây, Nghị định 65/2013 chỉ không tính thuế thu nhập cá nhân đối với khoản lợi ích về nhà ở, điện, nước và các dịch vụ kèm theo (nếu có) đối với nhà ở do người sử dụng lao động xây dựng để cung cấp cho người lao động làm việc tại khu công nghiệp hoặc nhà ở do người sử dụng lao động xây dựng tại khu kinh tế, địa bàn có điều kiện kinh tế xã hội khó khăn hoặc địa bàn có điều kiện kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn cung cấp cho người lao động.
Ngoài ra cũng theo Nghị định 253/2026, trường hợp tiền thuê nhà ở, điện, nước và các dịch vụ kèm theo (nếu có) do người sử dụng lao động trả thay thì tính vào thu nhập chịu thuế của cá nhân theo số thực tế trả thay nhưng không vượt quá 15% tổng thu nhập chịu thuế của người lao động phát sinh tại đơn vị chưa bao gồm tiền thuê nhà, điện nước và dịch vụ kèm theo (nếu có).
5. Làm rõ phạm vi thu nhập chịu thuế của cá nhân cư trú và không cư trú
Nghị định 253/2026/NĐ-CP đã hướng dẫn rõ hơn phạm vi thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân đối với cá nhân cư trú và cá nhân không cư trú, giúp xác định chính xác nghĩa vụ thuế trong từng trường hợp.
Cụ thể, theo Khoản 2, Điều 6, Nghị định 253/2026/NĐ-CP:
- Đối với cá nhân cư trú: Thu nhập chịu thuế bao gồm toàn bộ thu nhập phát sinh trong và ngoài lãnh thổ Việt Nam, không phân biệt nơi trả thu nhập hoặc nơi nhận thu nhập.
- Đối với cá nhân không cư trú: Thu nhập chịu thuế chỉ bao gồm thu nhập phát sinh trong lãnh thổ Việt Nam, không phân biệt nơi trả thu nhập hoặc nơi nhận thu nhập.
Ngoài ra, Khoản 3, Điều 6, Nghị định 253/2026/NĐ-CP cũng quy định, trường hợp Việt Nam đã ký Hiệp định tránh đánh thuế hai lần và ngăn ngừa việc trốn lậu thuế với quốc gia khác thì cá nhân được khấu trừ số thuế thu nhập cá nhân đã nộp ở nước ngoài vào số thuế phải nộp tại Việt Nam theo đúng quy định của Hiệp định. Điều này góp phần hạn chế tình trạng một khoản thu nhập phải chịu thuế hai lần ở hai quốc gia.
6. Không tính thuế đối với phần trợ cấp thôi việc, mất việc vượt mức nếu có quy định nội bộ
Đây là quy định mới tại điểm h khoản 3 Điều 8 Nghị đinh 253, cụ thể:
Trường hợp tổ chức, doanh nghiệp có quy định cụ thể tại quy chế tài chính hoặc quy chế nội bộ hoặc hợp đồng lao động hoặc thỏa ước lao động về mức trợ cấp thôi việc, trợ cấp mất việc làm cao hơn mức quy định của pháp luật thì phần chi trả thực tế vượt mức này cũng không tính vào thu nhập chịu thuế của người lao động.
Trước đây, chỉ không tính thuế thu nhập cá nhân với khoản trợ cấp mất việc làm, trợ cấp thôi việc theo quy định của Bộ luật Lao động và Luật Bảo hiểm xã hội, phần vượt quá vẫn phải tính thuế.
7. Nâng mức miễn thuế TNCN đối với tiền ăn giữa ca lên 1,2 triệu đồng/tháng
Nghị định 253/2026/NĐ-CP đã nâng mức trần miễn thuế thu nhập cá nhân đối với khoản tiền ăn giữa ca, ăn trưa do người sử dụng lao động chi trả từ 01/7/2026.
Cụ thể, theo Điểm g, Khoản 2, Điều 8 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, khoản tiền ăn giữa ca, ăn trưa vượt quá 1,2 triệu đồng/người/tháng sẽ được tính vào thu nhập chịu thuế TNCN.
Ngược lại, khoản tiền ăn giữa ca, ăn trưa từ 1,2 triệu đồng/người/tháng trở xuống sẽ không tính vào thu nhập chịu thuế. Trường hợp người sử dụng lao động tổ chức bữa ăn trực tiếp, mua suất ăn hoặc cấp phiếu ăn cho người lao động thì không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN, không phụ thuộc vào hình thức chi trả theo quy định.
Theo Điểm b, Khoản 1, Điều 69 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, quy định về mức tiền ăn giữa ca, ăn trưa nêu trên chính thức áp dụng từ ngày 01/7/2026.
8. Miễn thuế TNCN đối với tiền làm thêm giờ, làm việc ban đêm
Theo Điều 26, Nghị định 253/2026/NĐ-CP, từ ngày 01/7/2026, người lao động được miễn thuế thu nhập cá nhân đối với:
- Tiền lương, tiền công làm việc ban đêm, làm thêm giờ tại nơi làm việc nếu đáp ứng quy định của pháp luật về lao động.
- Tiền lương, tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép theo đúng quy định của pháp luật.
Để áp dụng chính sách này, doanh nghiệp phải lập bảng kê hoặc có tài liệu chứng minh (như bảng lương, bảng chấm công, hợp đồng lao động...) thể hiện rõ khoản thu nhập được miễn thuế. Trường hợp chi trả vượt mức quy định của pháp luật thì phần vượt mức vẫn phải tính vào thu nhập chịu thuế TNCN.
9. Tăng mức tối đa được trừ đối với khoản đóng góp quỹ hưu trí tự nguyện
Theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 46 Nghị định 253, tổng thu nhập từ tiền lương, tiền công được trừ đi tối đa không quá 03 triệu đồng/tháng cho các hình thức tham gia bảo hiểm này, bao gồm cả số tiền do người sử dụng lao động đóng cho người lao động và cả số tiền do người lao động tự đóng (nếu có) để tính thuế thu nhập cá nhân.
Trước đây, Nghị định 65/2013 chỉ quy định ở mức 01 triệu đồng/tháng.
10. Bổ sung thu nhập tính thuế đối với thu nhập khác
Đây đều là các khoản thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân mới được bổ sung tại Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025. Theo đó, Điều 16 Nghị định 253 hướng dẫn cụ thể:
- Thu nhập từ chuyển nhượng tên miền quốc gia Việt Nam “.vn” là khoản thu nhập nhận được từ việc chuyển nhượng quyền sử dụng tên miền quốc gia Việt Nam “.vn” cho tổ chức, cá nhân khác.
- Thu nhập từ chuyển nhượng kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon của cá nhân sở hữu kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon trừ trường hợp thu nhập từ chuyển nhượng lần đầu kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon của cá nhân được cấp, công nhận kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon đó.
- Thu nhập từ chuyển nhượng biển số xe trúng đấu giá theo quy định của pháp luật.
- Thu nhập từ chuyển nhượng tài sản số bao gồm tài sản ảo, tài sản mã hóa và các tài sản số khác theo quy định của pháp luật về công nghiệp công nghệ số.
11. Nâng ngưỡng khấu trừ thuế 10% với thu nhập vãng lai lên 5 triệu đồng/lần
So với quy định trước đây tại Nghị định 65/2013, Chính phủ đã điều chỉnh tăng mức thu nhập để làm căn cứ khấu trừ thuế thu nhập cá nhân 10% với thu nhập vãng lai từ 02 triệu đồng/lần lên 05 triệu đồng/lần.
Cụ thể, theo quy định tại khoản 2 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP:
Tổ chức, cá nhân trả tiền lương, tiền công, tiền thù lao, tiền chi khác cho cá nhân cư trú không ký hợp đồng hoặc ký hợp đồng lao động dưới 03 tháng (bao gồm cả trường hợp trả tiền lương, thu nhập khác cho người lao động đã chấm dứt hợp đồng lao động) mà mức chi trả thu nhập từ 05 triệu đồng/lần trở lên thì phải khấu trừ thuế và nộp số thuế đã khấu trừ của cá nhân theo tỷ lệ 10% trên thu nhập trước khi trả thu nhập cho cá nhân.
Trường hợp mức chi trả thu nhập dưới 05 triệu đồng/lần thì tổ chức, cá nhân trả thu nhập được khấu trừ thuế theo tỷ lệ 10% khi cá nhân có yêu cầu.
Trường hợp cá nhân chỉ có thu nhập thuộc đối tượng phải khấu trừ thuế theo tỷ lệ nêu trên nhưng ước tính tổng mức thu nhập chịu thuế của cá nhân sau khi giảm trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế thì cá nhân có thu nhập làm cam kết (theo mẫu ban hành kèm theo văn bản hướng dẫn về quản lý thuế) gửi tổ chức trả thu nhập để tổ chức trả thu nhập làm căn cứ tạm thời chưa khấu trừ thuế thu nhập cá nhân.
12. Cá nhân được giảm trừ tối đa 47 triệu đồng/năm cho chi phí y tế, giáo dục
Đây là chính sách hoàn toàn mới tại khoản 2 Điều 49 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, cụ thể:
Người nộp thuế là cá nhân cư trú được giảm trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công các khoản chi cho y tế, giáo dục - đào tạo của người nộp thuế và người phụ thuộc của người nộp thuế, bao gồm:
- Các khoản chi cho khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước thuộc phạm vi danh mục do bảo hiểm y tế chi trả tổng không quá 23 triệu đồng/năm;
- Các khoản chi cho giáo dục - đào tạo tại cơ sở giáo dục - đào tạo trong nước tổng không quá 24 triệu đồng/năm, cụ thể: Khoản tiền học phí giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học theo quy định của pháp luật về giáo dục - đào tạo và các kỹ năng chuyên môn khác tại cơ sở giáo dục - đào tạo.
Các khoản chi phí mà người nộp thuế được giảm trừ trên phải đáp ứng các điều kiện sau:
- Có hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật; riêng đối với khoản chi cho y tế phải có thêm Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh sử dụng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế;
- Hóa đơn, chứng từ để được giảm trừ phải thể hiện thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc của người nộp thuế;
- Không được chi trả từ các nguồn khác, kể cả từ nguồn tài trợ, hỗ trợ, trả thay của tổ chức, cá nhân, nguồn ngân sách nhà nước, quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm chi trả dưới các hình thức.
14. Miễn thuế thu nhập cá nhân đối với tiền lương, tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép
Đây là quy định mới tại Điều 26 Nghị định 253:
- Miễn thuế thu nhập cá nhân đối với tiền lương, tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép phù hợp với quy định về điều kiện và mức tiền lương, tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép theo quy định tại khoản 3 Điều 113 của Bộ luật Lao động và quy định của Luật Cán bộ công chức, Luật Viên chức.
- Trường hợp tiền lương, tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép vượt mức quy định của pháp luật thì phần vượt mức quy định tính vào thu nhập chịu thuế của cá nhân.
Trước đây Nghị đinh 65/2013 chưa có quy định trên.
15. Miễn thuế đối với chuyển nhượng chứng chỉ quỹ mở
Điều 43 Nghị định 253 quy định miễn thuế đối với chuyển nhượng chứng chỉ quỹ mở như sau:
- Miễn thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ chuyển nhượng chứng chỉ quỹ mở thành lập theo pháp luật chứng khoán và tại thời điểm bán chứng chỉ quỹ đó phải đảm bảo thời gian nắm giữ từ đủ 02 năm trở lên kể từ ngày mua.
- Trường hợp cá nhân có chứng chỉ quỹ mở mua trước ngày 01/7/2026 và thực hiện chuyển nhượng kể từ ngày 01/7/2026 thì được miễn thuế thu nhập cá nhân khi cá nhân chuyển nhượng chứng chỉ quỹ đó nếu đã có thời gian nắm giữ chứng chỉ quỹ đó từ đủ 02 năm trở lên kể từ ngày mua.
- Trường hợp cá nhân chuyển nhượng chứng chỉ quỹ được mua tại các thời điểm khác nhau thì thời gian nắm giữ 2 năm quy định nêu trên của chứng chỉ quỹ đó được xác định theo nguyên tắc chứng chỉ quỹ nào mua trước thì được tính là bán trước.
Đây là quy định mới, chưa từng được quy định tại Nghị định 65/2013 và các văn bản trước đây.
16. Các trường hợp không phải quyết toán thuế TNCN
Theo Khoản 1, Điều 51, Nghị định 253/2025/NĐ-CP, cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công không phải quyết toán thuế trong các trường hợp sau:
- Có số thuế phải nộp nhỏ hơn số thuế đã tạm nộp trong năm nhưng không có yêu cầu hoàn thuế hoặc bù trừ số thuế nộp thừa sang kỳ tính thuế tiếp theo.
- Có thêm thu nhập tại nơi khác nhưng đáp ứng đồng thời các điều kiện:
- Thu nhập bình quân không quá 15 triệu đồng/tháng trong năm;
- Đã được đơn vị chi trả khấu trừ thuế TNCN theo tỷ lệ 10% theo quy định.
- Trường hợp này, cá nhân không phải quyết toán đối với khoản thu nhập phát sinh thêm.
17. Hướng dẫn áp dụng luật để kê khai thuế trước và sau thời điểm 01/7/2026
Điều 70 Nghị định 253 quy định về điều khoản chuyển tiếp như sau:
- Thời hạn đăng ký người phụ thuộc và thời hạn nộp hồ sơ chứng minh người phụ thuộc của kỳ tính thuế năm 2025 trở về trước thực hiện theo quy định tại các văn bản quy phạm pháp luật về thuế thu nhập cá nhân trước ngày 01/7/2026
- Các trường hợp đã kê khai, nộp thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công cho kỳ tính thuế năm 2026 trong thời gian kể từ ngày 01/01/2026 đến trước ngày 01/7/2026 theo quy định tại các văn bản quy phạm pháp luật về thuế thu nhập cá nhân áp dụng trước thời điểm ngày 01/7/2026 thì không phải nộp lại hồ sơ khai thuế tháng, quý mà thực hiện điều chỉnh vào hồ sơ khai quyết toán thuế năm 2026.
Nghị định 253/2025/NĐ-CP đã bổ sung nhiều quy định mới về thuế thu nhập cá nhân, từ cách xác định thu nhập chịu thuế, các khoản giảm trừ, khấu trừ thuế đến quyết toán thuế. Người lao động, doanh nghiệp và tổ chức chi trả thu nhập cần chủ động cập nhật để thực hiện đúng quy định, hạn chế sai sót và đảm bảo quyền lợi về thuế.